شيريني و آجيل در ايام نو
نويسنده : دكتر مرتضي صفوي مدير دفتر بهبود تغذيه جامعه وزارت بهداشت
اغلب شيريني ها با روغن هاي مضر توليد مي شود
متاسفانه بخش عمده شيريني ها و فرآورده هاي قندي موجود در كشور با استفاده از روغن هاي جامدي توليد مي شود كه اسيد چرب مضر آنها بيش از ٠٣ درصد است و افراط در مصرف اين شيريني ها در ايام نوروز، سبب افزايش آمار ابتلا به اختلالات قلبي- عروقي، چاقي، ديابت و نارسايي هاي گوارشي مي شود.
مصرف انواع تنقلات از جمله آجيل، شيريني و شكلات در ايام نوروز افزايش زيادي پيدا مي كند و با توجه به تغييراتي كه در الگوهاي تغذيه اي خانواده ها ايجاد مي شود، رعايت برخي نكات بهداشتي مي تواند مسائل و مشكلات ناشي از مصرف اين مواد را به حداقل برساند.
در حال حاضر بيش از ٠٦ درصد بيماري هاي متابوليك در كشور ما مانند بيماري هاي قلبي- عروقي، چاقي، ديابت و ... به دليل تغذيه غلط ايجاد مي شود و متاسفانه از ٠٠٨ مرگي كه روزانه در كشور اتفاق مي افتد، ٠٠٣ مورد در اثر بيماري هاي قلبي- عروقي است و با توجه به اين كه اين بيماري ها قابل پيشگيري هستند در صورت پيروي از يك برنامه غذايي صحيح و پرهيز در استفاده از چربي هاي مضر، قندهاي خالص و... مي توان به ميزان قابل توجهي احتمال بروز اين بيماري ها را كاهش داد.
در تعطيلات نوروز بهتر است برنامه غذايي مانند ايام ديگر تنظيم شود و مصرف آجيل و مغزها به عنوان ميان وعده به مقدار متعادل باشد. همچنين مي توان حجم مواد غذايي را در هر وعده كاهش داد و به ويژه شام را بسيار مختصر ميل كرد.
صبحانه يكي از مهم ترين وعده هاي غذايي است كه براي سلامت و تندرستي افراد اهميت خاصي دارد. بهتر است افراد در ايام تعطيل شب ها زودتر بخوابند تا صبح بتوانند با شادابي از خواب برخيزند و صبحانه كاملي شامل مقادير مناسب نان، شير، پنير، گردو و... مصرف كنند.وي پرهيز از خوردن كره، خامه و سرشير را در ايام نوروز ضروري عنوان مي كند و اظهار مي دارد: براي ايجاد تنوع غذايي در وعده صبحانه، خوردن تخم مرغ، خيار، گوجه فرنگي، ميوه و آب ميوه توصيه مي شود.
* مضرات مصرف بي رويه آجيل و شيريني در ايام نوروز
زياده روي در مصرف اين خوراكي ها مي تواند منجر به بروز مشكلاتي براي سلامتي افراد به خصوص كودكان و سالمندان شود. زياده روي در مصرف شيريني، شكلات و مغزها اغلب باعث بروز مشكلات گوارشي مانند درد معده، تهوع و استفراغ خواهد شد، ضمن اين كه سبب بي اشتهايي فرد مي شود. تداوم اين وضعيت به مدت ٢ هفته در ايام تعطيلات، مشكلات جدي را براي افراد به دنبال خواهد داشت.
در افراد بزرگسال نيز زياده روي در مصرف انواع شيريني و آجيل مي تواند به بروز مشكلات گوارشي و نيز افزايش انرژي دريافتي و در نتيجه اضافه وزن منجر شود. ضمن آن كه در افرادي كه مبتلا به قند يا چربي خون بالا هستند، زياده روي در مصرف اين مواد غذايي، باعث بروز اختلالات خطرناك در وضعيت سلامت خواهد شد.
مصرف شيريني همچنين يكي از مهم ترين عواملي است كه زمينه بروز اختلالات قلبي- عروقي را ايجاد مي كند. متاسفانه با توجه به اين كه در حال حاضر ترانس روغن هاي موجود در كشور بالاي ٠٣ درصد است، طبيعي است كه روغن هاي به كار برده شده در فرآيند تهيه اغلب شيريني هايي كه در قنادي ها يا كارخانه ها توليد مي شود، داراي اسيد چرب مضر بيش از ٠٣ درصد باشد كه مصرف آن زمينه ساز بيماري هاي قلبي-عروقي است.
*مضرات مصرف آجيل و به طور كلي مغزها
چربي موجود در آجيل از نوع چربي هاي مضر نيست اما براي كساني كه به مشكلات گوارشي مبتلا يا دچار اضافه وزن هستند، مي تواند مخاطره آميز باشد.
ورزش به ميزان ٠٢ دقيقه در طول روز در هواي آزاد بسيار اهميت دارد. چنانچه امكان انجام حركت هاي ورزشي به طور روزانه وجود نداشته باشد، مي توان هفته اي ٣ بار و هر بار به مدت ٥٤ دقيقه ورزش كرد.
موضوع بسيار مهم ديگر در ايام نوروز اين است كه وعده هاي غذايي نبايد جابجا شود و بايد مانند سابق پابرجا بماند. براين اساس مصرف مواد خوراكي از جمله آجيل و شيريني بايد تا اندازه اي محدود باشد كه هيچ خللي در مصرف وعده هاي غذايي ايجاد نكند.
