search in Google

به نقل از مجله وزین پزشکی امروز

غريزه‌ي مادري زن تقريباً به طور کامل حاصل هورمون‌هاي زنانه‌ي درون بدن زن است. اين هورمون‌ها در يک جفت عضو بادامي شکل به نام تخمدان توليد مي‌شوند. اين دو عضو در عمق و درون لگن جاي دارند و هر کدام در يک سوي رحم يا زهدان قرار گرفته‌اند.


دو هورمون اصلي زنان، استروژن وپروژسترون نام دارند. اين هورمون‌ها به زن قدرت و بنيه مي‌دهند و اصولاً سبب پيدايش شکل خاص زنانه بدن زن مي‌گردند. وقتي دختر به سن حدود 12 سالگي مي‌رسد، تخمدان‌ها کار خود را با توليد مقدار زيادي استروژن آغاز مي‌کنند که هورمون غالب زنانه است. اين ترشح سبب رشد سريع و تبديل دختر به زن طبيعي جوان مي‌گردد. شروع قاعدگي دراين زمان نشانه‌ي شروع مرحله‌ي توليد مثل زندگي زن است و در اين دوره است که مي‌تواند باردار شود. اين مرحله، ممکن است 35 سال طول بکشد.

جريان قاعدگي با عملکرد تخمک‌گذاري يا عبور ياخته‌ي تخم يا تخمک از تخمدان به رحم آماده‌ي گشن‌گيري مرتبط است. اين حالت در واقع آمادگي طبيعت در پاکسازي سطح دروني رحم و توانمندي وقوع طبيعي توليد مثل را نشان مي‌دهد. اين جريان به طور طبيعي حدود 4 روز طول مي‌کشد و ضرب آهنگي 28 روزه دارد.

مشکل اصلي در رابطه با جريان خون قاعدگي، قاعدگي ‌دردناک، توقف و قطع قاعدگي و خونروي بيش از حد قاعدگي است و ديگر تنش پيش از قاعدگي است که در فرصتي ديگر بررسي مي‌شود. اين بي‌نظمي‌ها به فراواني ديده مي‌شوند ولي طبيعي نيستند. زنان سالمي که طبق قوانين طبيعي زندگي مي‌کنند و از جيره‌ي غذايي طبيعي استفاده مي‌نمايند به بي‌نظمي‌ ماهانه‌ مبتلا نمي شوند. بسياري از بي‌نظمي‌هاي قاعدگي در نتيجه‌ي کمبود‌هاي تغذيه‌يي ايجاد مي‌شوند. اين کمبودها به نارسايي و متابوليسم‌ نادرست هورمون‌هاي جنسي زن مي‌انجامد. اين بي‌نظمي‌ها به صورت خلاصه عبارتند از:

·         قاعدگي‌ دردناک يا ديسمنوره dysmenorrhoea:

قاعدگي دردناک يا آنگونه که در محاورات طبي گفته مي‌شود، ديسمنوره که اين روزها يکي از فراوان‌ترين بي‌نظمي‌هاي قاعدگي است. منشاء اين بي‌نظمي‌ را مي‌توان به حالت ناتوان و توکسيک سيستم به طور کلي و به اندام‌هاي جنسي به طور خاص به علت استفاده از اغذيه‌ي ناباب و روش زندگي غلط و خستگي عصبي بيش از حد نسبت داد. ممکن است 2 يا 3 روز پيش از قاعدگي يا بلافاصله پيش از جريان يافتن خون و يا ضمن خونروي، درد وجود داشته باشد.

دردي که دو يا سه روز پيش از جريان يافتن خون وجود دارد معمولاً نشانه‌ي آن است که تخمدان‌ها به درستي کار نمي‌کنند. اين حالت در واقع سوء کار اين  غده‌است و معمولاً با استفاده از يک رژيم‌ غذايي که به دقت برنامه‌ريزي شده باشد از بين مي‌رود. در درمان موضعي، استفاده از حمام گرم هيپ يک شب در ميان به مدت يک هفته پيش از موعد پريود کاملاً نافع خواهد بود. بين پريودها استفاده از حمام سرد هيپ سبب افزايش تون تخمدان‌ها مي‌گردد. نگارنده‌ در درمان قاعدگي دردناک از تجويز اسانس ژرانيوم به صورت موضعي و کپسول تخم کرفس (Menstrugol) نتايج عالي به دست آورده است.

دردي که بلافاصله پيش از جريان يافتن خون آغاز مي‌شود نشانه‌ي فلکسيون رحم است. اين حالت به علت غيرطبيعي بودن وضعيت رحم ايجاد مي‌شود. براي تعيين کردن به وضعيت رحم و تمرين‌هاي اصلاحي زير نظر مشاوران حرفه‌يي بايد معاينه‌ي زنانه انجام شود. غالباً فلکسيون رحم در خانم‌هاي لاغري ديده مي‌شود که چربي دروني و رباطي را که رحم توسط آن معلق است، از دست داده‌اند. در اين مورد نياز به درمان عمومي و استفاده از رژيم‌مناسب به همراه تمرين‌هاي اصلاح کننده وجود دارد.

وقتي درد ضمن قاعدگي اتفاق مي‌افتد، معمولاً به اين معنا است که رحم دچار التهاب است. با توجه درست به جيره‌ي‌ غذايي و استفاده از حمام گرم هيپ درست پيش از شروع پريود و حمام سرد هيپ ميان دوره‌ها مي‌توان اين ناراحتي  را تسکين داد. معمولاً مدت حمام گرم هيپ 8 تا 10 دقيقه در آبي با دماي 100 درجه فارنهايت است که به تدريج دماي آب تا 120درجه فارنهايت افزوده مي‌شود. مدت استفاده از حمام سرد هيپ 10 تا 15 دقيقه در آبي با دماي 50 تا 65 درجه فارنهايت است.

·         آمنوره يا وقفه‌ي جريان خون قاعدگي:

وقفه‌ي خون قاعدگي در دوره‌ي بارداري و در زمان يائسگي، طبيعي است، ولي در ساير مواقع غير طبيعي است. درست است که در بعضي خانم‌ها دوره‌هاي عادت کاملاً نامرتب است ولي به نظر مي‌رسد اين حالت خاص به علت سنخ خاص ايشان است و نمي‌توان آن را وقفه‌ ناميد. اما اگر دوره‌ها به مدت چند سال کاملاً منظم باشند و سپس به طور ناگهاني متوقف شود يا غالباً سيکل قاعدگي دچار اختلال شود، نشانه‌ي ناتواني و از بين رفتن شادابي بدن به ويژه اندام جنسي است. علل مؤثر در ايجاد اين حالت عبارتند از کم خوني، دلشوره، سوگ، ترس يا ساير اختلالات جدي عاطفي، مالفورماسيون رحم، جابه جايي رحم و ناتواني به ويژه بعد از بيماري وخيم.

درمان آمنوره در وهله‌ي اول بايد با توجه به از بين بردن حالت بيماري مسوول ايجاد اين اختلال آغاز شود. همراه اين توجه، بايد يک دوره‌ي درمان عمومي سلامت سازي انجام شود. در صورتي که آشفتگي شديد عاطفي سبب ايجاد اين اختلال شده باشد، استفاده از يک دوره‌ي آغازين آرامش و استراحت لازم خواهد بود. به مدتي طولاني بايد از هر نوع محرک، فشار بيش از حد ذهني و مطالعه پرهيز کرد. نگارنده در درمان اين حالت استفاده از دو ليوان آب هويج و گياه پنج انگشت را توصيه مي‌کند که نتايج مطلوب به بار مي‌آورد.

·         منوره يا خونروي مفرط قاعدگي:

در بعضي خانم‌ها جريان يافتن شديد خون قاعدگي شايع است و معمولاً بر کمبود خون، به ويژه کلسيم خون دلالت دارد. اين حالت به علت انواع علل بروز مي‌کند، ولي، حالات توکسيک اين دستگاه، ريشه‌ي بروز مسأله است. آنچه مهم است حفظ مطلق آرامش در بيمار و در بسترخوابيدن او است. پاي تخت را بايد 10 تا 13سانتي‌متر بالا آورد. در موارد خونروي مفرط به عنوان اقدام موقت بايد يک تکه کاغذ تامپون در واژن گذاشت.

براي چند روز اول بايد رژيم غذايي فقط شامل شير و سبزي‌هاي خام باشد. استفاده از خوراکي‌ها و کارهاي محرک ممنوع شود زيرا سبب افزايش جريان خون مي‌گردد. وقتي خونروي متوقف شد، بايد مراقب بود و از انجام تقلا و کار شديد جسمي يا فشار آوردن به هر شکل بر جسم اجتناب کرد. سپس با استفاده از سالاد سبزي‌هاي تازه‌ي خام به مقدار دوبار در روز، از يک رژيم علاج کننده‌ي کامل و طبيعي استفاده کرد. به عنوان اقدام دراز مدت، آنچه لازم است، استفاده از يک طرح درماني است تا به طور کامل اين دستگاه از مواد سمي پاکسازي شود. نگارنده‌ در اين موارد پس از انجام توصيه‌‌هاي فوق عرق بومادران (به مقدار سه استکان در روز) يا جوشانده‌ي بومادران به مقداريک قاشق چاي خوري در يک استکان آب جوش سه بار در روز براي بيمار تجويز مي‌نمايد.

درمان

نابساماني‌هاي متنوع مربوط به جريان قاعدگي حاکي از آن است که سطح سلامت پائين است و دراندام جنسي شرايط توکسيک حاکم است. علت اين امر استفاده از عادات غلط در زندگي و به ويژه عادات رژيمي غلط است به رغم تلاش‌هاي طب امروزي با استفاده از روشهاي فرونشاننده‌ي جراحي و دارو اين نابساماني‌ها بيشتر شده، در عمق جان نشسته و مزمن مي‌شوند. در مورد نابساماني‌هايي که سيستمي هستند، فقط بايد با درمان آن سيستم به عنوان يک مجموعه کار را شروع  کرد و پيش از هر چيز توکسيسيته را از بدن زدود و ميزان سلامت عمومي رنجور را بازسازي کرد.

براي انجام اين نوع برنامه که تمامي شامل درمان زيرسازي سلامت است، رنجوري که دچار بي‌نظمي‌ قاعدگي است کار خود را بايد با استفاده از رژيم غذايي 5 روزه شامل ميوه‌ آغاز کند. در اين رژيم، بيمار بايد از سه وعده غذا شامل ميوه‌هاي آبدار و تازه مثل سيب، گلابي، انگور، پاپايا، مرکبات، آناناس، هلو و هندوانه استفاده نمايد. از اغذيه‌ي‌ ديگري نبايد استفاده شود. در غير اين صورت، تمامي اين درمان بي‌ارزش خواهد بود. در ايران، بسياري از بيماران از عدم مصرف غذاهاي معمول مثل پلو، نان و گوشت ناراحت مي‌شوند و متأسفانه تصور مي‌کنند اين غذاها، ارزش غذايي دارند، گوشتي که تازه نيست و مدتها به صورت منجمد شده مانده است، چگونه ممکن است ارزش غذايي داشته باشد، برنجي که دو پوست گرفته شده، به جز ايجاد پوکي استخوان و يا به گزارش انجمن گوارش ايران، ايجاد سرطان روده، چگونه ممکن است، مغذي باشد؟

به هرحال، استفاده از رژيم سراسر ميوه، به کاهش وزن منتهي مي‌شود، اما اگر ميزان کاهش وزن زياد باشد، آن عده که دغدغه‌ي کم شدن وزن خود را دارند، مي‌توانند با هر وعده ميوه، يک ليوان شير مصرف نمايند، در طول اين دوره، بايد روزانه روده‌ها را با تنقيه‌ي آب گرم پاکسازي کرد.

پس از اين دوره رژيم غذايي سراسر ميوه، بيمار بايد بر اساس خط مشي زير از رژيم کاملاً متعادل استفاده نمايد:

بامداد:  بعد از برخاستن، يک ليوان آب ولرم آميخته با افشره‌ي نصف ليموترش و يا يک قاشق عسل

صبحانه: ميوه‌هاي تازه مانند سيب، پرتقال، انگور، پاپايا، موز و شير

ناهار:    يک ظرف سبزي تازه‌ي بخار پز شده شامل هويج، کلم، گل کلم، کدو و حبوبات و دو يا سه چاپاتيس گندم.

بعد ازظهر: يک ليوان آب هويج يا آب ملاس ني‌شکر

شام:     يک ظرف بزرگ سالاد سبزي‌هاي داراي برگ سبز به همراه تمامي سبزي‌هاي موجود مانند هويج، کلم، خيار، گوجه فرنگي، ترب، لبو، پياز و جوانه‌ي لوبياي مونگ (دال عدس)

ميان وعده‌ي (آبچرا) آخرشب: يک ليوان شير تازه يا يک سيب

عامل رژيم‌ داراي اهميت فراوان است. ميوه‌ و سبزي، غذاهاي طبيعي پاکسازي کننده‌ي جسم و اعاده دهنده‌ي سلامت به شمار مي‌روند و بايد حجم وسيعي از رژيم آينده‌ي بيمار را تشکيل دهند و همراه غلات سبوس‌دار، مغز آجيل و تخم‌هاي گياهي به ويژه به صورت جوانه زده مورد استفاده قرار گيرند. به جاي آنکه در هر وعده از مقدار زيادي غذا استفاده شود، بهتر است دفعات مصرف زيادترشده و در هر وعده مقدار کمتري استفاده شود. در آينده بايد از مصرف اغذيه‌ي حاوي آرد سفيد، قند، شيريني‌ها و مربا، کيک، نان شيريني، شکلات و آب نبات، غلات تصفيه شده، غذاهاي گوشتي، غذاهاي مقوي، سنگين يا چرب، اغذيه‌ي‌ بسته‌بندي شده و داراي افزودني و مواد حفاظت کننده، چاي پررنگ، قهوه، ترشي، چاشني‌ها و سس پرهيز شود. در صورت عادت به استعمال دخانيات، به علت آنکه سيگار سبب تشديد بي‌نظمي‌هاي قاعدگي مي‌شود بايد مصرف سيگار کاملاً ترک شود.

برحسب نياز، هر ماه به مدت 2 تا 3 روز بايد از يک دوره‌ي کوتاه رژيم غذايي سراسر ميوه استفاده کرد. يکي از عناصر اين درمان استفاده از ماساژ خشک بامدادي و حمام سرد تهيگاه است که بايد به طور منظم انجام گردد. اما در دوره‌ي خونروي عادت ماهانه، نبايد از حمام سرد استفاده نمود.

ثابت شده است که بعضي داروها در بي‌نظمي‌هاي قاعدگي سودمند مي‌باشند. يکي از مهم‌ترين اين داروها استفاده از گل موز پخته شده به همراه پنير کرد Cord است. به نظر مي رسد گل موز سبب افزايش پروژسترون و کاهش خونروي مي‌شود. آب لبو در بي‌نظمي قاعدگي بسيار مؤثر است. در اين شرايط هر از گاه مي‌توان دو يا سه بار در روز از اندکي آب لبو، به مقدار 60 تا 90 گرم استفاده نمود.

تخم گشنيز در درمان خونروي‌هاي شديد عادت ماهانه، بسيار نافع است. 6 گرم از اين تخم را بايد در نيم ليتر آب جوشاند. هنگامي که نيمي از آب باقي ماند بايد ظرف را از روي آتش برداشت و با افزودن نبات به آن، همانطور که گرم است سرکشيد.

نتايج استفاده از زنجبيل در بي‌نظمي‌هاي عادت ماهانه حکايت از سودمندي اين گياه دارد. به اين منظور يک تکه زنجبيل تازه را خورد کرده و به مدت چند دقيقه در يک فنجان آب مي‌جوشانند. اين دم کرده را با نبات شيرين کرده و بعد از غذا به عنوان داروي قاعدگي دردناک و آمنوره به علت تماس با باد سرد و استفاده از حمام آب سرد، سه بار در روز مصرف مي‌کنند. استفاده از دانه‌ي کنجد نيز در درمان بي‌نظمي‌هاي قاعدگي سودمند است. نصف قاشق چاي خوري پودر دانه‌ي کنجد در آب داغ دو بار در روز براي رفع يا کاهش دردهاي اسپاسموديک قاعدگي در دختران مجرد جوان دچار کم خوني نافع است. استفاده‌ي منظم از اين دارو، دو روز پيش از موعد قاعدگي، لکه‌بيني‌هاي قاعدگي را از بين مي‌برد. ضمن استفاده از اين دارو، بايد از حمام گرم يک مشت تخم کنجد کوبيده نيز استفاده کرد.

تخم گل رنگ (کلزا) نيز در درمان قاعدگي‌ دردناک سودمند است. جوشانده‌ي حاصل از دو قاشق چاي خوري گرد دانه در120 ميلي‌ليتر آب به عنوان دارو در اين موارد مصرف مي‌شود. به اين منظور مي‌توان از مرباي گل‌سرخ نيز استفاده کرد.

به عنوان داروي قاعده‌آور emenagogue مي‌توان از برگ بادرنجبويه، گل‌ گياه‌ گل ‌گندم،  جعفري، شاهي (ترتيزک)، ميوه‌ يا تمام گياه رازيانه و سداب استفاده نمود.

براي درمان درد قاعدگي مي‌توان از هوفاريقون (علف چاي)، سير، دانه‌ي شنبليله، بومادران (گل يا تمام گياه) سود جست.

در موارد اختلالات مزمن قاعدگي مي‌توان از برنجاسف (شويلا)، هليله کابلي، گزنه (ريشه، دانه يا تمام گياه براي زياد شدن زمان قاعدگي) و مرزه استفاده کرد.

در موارد خونروي‌هاي زياد مي‌توان از بومادران و سداب استفاده نمود.

نوشته‏ي حمید صالحی در یکشنبه یکم شهریور 1388 ساعت 23:44 | لينک ثابت |


..:: Copy Right © 2009 هرگونه کپي برداري از مطالب و تصاوير اين وبلاگ فقط با ذکر منبع مجاز است ::..
All Rights Reserved by :::::پزشکی امروز:::::