گر هنوز از افزايش وزن ناشي از خوردن و خوابيدن‌هاي اجباري شكايت داريد و نتوانسته‌ايد از اين اضافه وزن رهايي پيدا كنيد، مي‌توانيد براي لاغر شدن از گزينه‌هاي گياهي كمك بگيريد، اما نكته مهم‌تر بي‌خطر بودن اين گياهان و انتخاب صحيح آنها است.

در اين مقاله كه در سايت تخصصي ديلي لايف به چاپ رسيده فهرست شش گياه مفيد و درعين حال ايمن و بي‌خطر براي كاهش وزن ارائه شده است كه هر فردي برحسب دسترسي‌هاي جغرافيايي مي‌تواند در صورت نياز از مزاياي آنها بهره‌مند شود. اين گياهان عبارتند از:

شش گياه دارويي مفيد براي لاغر شدن

جنسنيگ: اين ريشه سخت و محكم و ارزشمند در واقع در بدن حالت تعادل ايجاد مي‌كند، انرژي بدن را افزايش داده و اشتها را كاهش مي‌دهد. ريشه اين گياه در افزايش خلق و بهبود كيفيت خواب موثر است و همچنين نقش مهمي در سالم نگه داشتن وزن بدن دارد.

اسپيرولينا: اين گياه در واقع يك جلبك آب شيرين است. اين جلبك بيش از هر خوردني ديگري بر روي زمين حاوي آنتي اكسيدان است. اين جلبك همچنين منبع غني از پروتئين است كه به شما احساس قدرت مي‌دهد و كمك مي‌كند كه وزن اضافي خود را كاهش دهيد.

چاي سبز: مطالعات ثابت كرده است چاي سبز حاوي تركيبي است كه اشتها را كم كرده و ميزان سوخت و ساز بدن را افزايش مي‌دهد.

قارچ‌هاي Reishi: اين قارچ‌ها در واقع سلطان طب سنتي چين هستند. Reishi يك تونيك قدرتمند است كه براي درمان و پيشگيري از چندين بيماري مهم استفاده مي‌شود. اين قارچ پرخاصيت همچنين سوخت و ساز را افزايش داده، قند خون را پايين مي‌آورد و به تقويت سيستم ايمني بدن كمك مي‌كند.

دارچين: اين چوب خوش طعم در تنظيم قندخون بسيار موثر است و به حفظ وزن سالم بدن و كاهش ولع خوردن شيريني‌جات كمك مي‌كند.

فلفل قرمز: اين چاشني بسيار تند و تيز بدون هيچ عارضه جانبي و خطري، سوخت و ساز بدن را تسريع مي‌كند و به لاغرشدن كمك مي‌كند اما همچنين در بخش ديگري از اين مقاله تاكيد شده است كه اگر قصد داريد وزن خود را كاهش دهيد درعين حال از مصرف سه گياه دارويي زير پرهيز كنيد:

ملين‌هاي گياهي: بسياري از تركيبات گياهي براي كاهش وزن حاوي گياهان مليني مثل سنا هستند كه حركات روده را تحريك مي‌كنند. اين گياهان براي درمان موقت يبوست مفيد هستند اما اگر مدت طولاني با هدف كاهش وزن مصرف شوند مي‌توانند اعتيادآور و مضر شوند.

ندا شریف

عوامل ایجاد استرس در افراد مختلف متفاوت است. استرس کل زندگی شما را تحت تاثیر قرار می‌دهد. فشار یا استرس مالی بیش از انواع دیگر روی سلامت و روابط شما اثر می‌گذارد.

استرس فرایندی است که طی آن افکار روی عملکرد اعضاء شدیدا و یک دفعه تاثیر می‌گذارد و نمونه کامل ارتباط ذهن و بدن را نشان می‌دهد.

استرس واکنش سریعی است که بدن در پاسخ به تهدیدهای اصلی از خود نشان می‌دهد. به محض این که ذهن احساس خطر کند، حالت تدافعی به خود گرفته و فرمان‌هایی به غدد فوق کلیه و هیپوفیز فرستاده و هورمون‌های آدرنالین و کورتیزول ترشح می‌شود. این واکنش باعث افزایش فشار خون، ضربان قلب و انرژی در بدن می‌شود تا از این وضعیت رها شود. در زمان استرس، بدن شما وادار به اقدام برای رهایی از این وضعیت می‌شود.

اما هر روز کمک گرفتن از استرس برای جنگیدن، اثرات منفی خود را روی بدن برجا می‌گذارد. استرس‌های طولانی احتمال حمله قلبی، دیابت، ریزش مو، افسردگی و بیماری‌های دهان و دندان را در شما افزایش می‌دهد. با استرس اوضاع بدتر می‌شود، در حالی که اقدام مناسب می‌تواند وضعیت مالی را بهبود بخشیده و شما را از چنگال استرس آزاد کند. برای این منظور:

1- نیازهای خود را از خواسته‌هایتان جدا کنید

داشتن غذا، ادامه تحصیل، دادن قسط و بدهی، خرید لباس و کفش جدید، پرداختن به سرگرمی و چیزهای دیگر را از هم تفکیک و اولویت‌بندی کنید.

زندگی بدون رفاه آسان نیست به خصوص اگر به زندگی مرفه عادت کرده باشیم. اما بعضی وقت‌ها چاره‌ای نیست، پس باید به چیزها بر حسب ضرورت آن‌ها نگاه و آن‌ها را دسته‌بندی کنیم.

درست است که ممکن است علت مشکلات مالی خود را نداشتن حقوق کافی بدانید و این که باید به دنبال شغل بهتر یا مذاکره برای افزایش حقوق و درآمد باشید اما تا آن زمان و روبه راه شدن اوضاع تنها راه، کنترل کامل مخارج است. مشکلات مالی با هزینه کردن‌های بیش از حد ریشه‌دار می‌شود.

در پیش گرفتن اعتدال به معنی مفلسی و پایین آوردن سطح زندگی نیست. بلکه دقیقا به معنی جدا کردن نیازها از چیزهایی که صرفا می‌خواهید داشته باشید یعنی خواسته‌های محض است.

امروزه فرهنگ‌های مادی مرز میان نیازها و خواسته‌ها را از بین برده و آن‌ها را تقریبا غیرقابل تشخیص کرده اند. در این میان تبلیغات نقش مهمی در این باور که زندگی بدون داشتن آخرین مدل تلفن‌ همراه یا لباس بی‌ارزش است، دارند.

به هر حال دست کشیدن از این چیزها به معنی ترک روابط با کسانیست که ممکن است این شیوه جدید زندگی شما را قبول نداشته باشند.

سایر راه‌ها برای پس‌انداز کار و وقت بیش‌تری می‌برد. مثلا نخوردن غذا در بیرون در حالی فرصت درست کردن غذا از قبل را نداشته‌اید، سخت است اما حذف هزینه‌های غیر ضروری راه مطمئنی برای بهبود وضعیت مالی و از بین بردن استرس است.

خلاصه آن که تفکیک نیازها از خواسته‌ها، در اولویت دادن به آن‌چه در زندگی واقعا اهمیت دارد، کمک می‌کند. روندی که به تغییر ذهنیت شما کمک کرده و منجر به کاهش مشکلات مالی و از بین رفتن استرس در شما می‌شود.

2- طرز فکر خود را نسبت به پول تغییر دهید

مدیتیشن یا تمرکز کمک می‌کند قدر زندگی را به خاطر داشته‌ها و آن‌چه دارید، بدانید.

فقط کافیست کمی مثبت فکر کنید تا متوجه اثر فوق‌العاده‌ آن شوید. حتی خندیدن ساده ثابت شده که در کاهش استرس موثر است.

اگر بتوانید طرز فکرتان را نسبت به پول تغییر دهید، در برابر استرس ناشی ازمشکلات مالی مقاوم‌تر می‌شوید. کاهش استرس مالی یعنی خود را متقاعد کنید که پول همه چیز نیست. به عبارت دیگر قدر داشته‌های خود را بدانید. از جمله روش‌های موثر آن است که به چیزهای غیر مادی فکر کنید و این که خانواده، دوستان و معنویات چقدر برایتان ارزش و اهمیت دارند؟ و به خاطر داشته‌ها شکرگزار باشید. بعضی‌ افراد با مدیتیشن به این مرحله می‌رسند.

تغییر طرز فکر به خصوص اگر فرد نگرانی باشید، سخت است. این که دائم از خود بپرسید اگر هفته آینده کارم را از دست بدهم چه اتفاقی می‌افتد، اگر مریض شوم و نتوانم خانواده‌ام را تامین کنم، چه می‌شود، افکار پریشانی هستند که دائم فکر شما را مشغول خواهند کرد. برنامه‌ریزی برای آینده خوب است اما این حقیقت را هم قبول کنید که نمی‌توانید هر چیزی را کنترل کنید. پس در حال زندگی کنید و تا جای ممکن قدر لحظه‌ها را بدانید.

با آن که ممکن است عجیب به نظر برسد اما کمک به افراد نیازمند در کاهش استرس یا نگرانی مالی شما موثر است چرا که شما را به یاد افراد نیازمند می‌اندازد و حس خوب بخشش و کمک را در شما ایجاد می‌کند.

3- مشاوره بخواهید

زمانی که تمام تلاش لازم برای حل بحران مالی را انجام دادید اما اوضاع بهتر نشد، غرور خود را کنار بگذارید و مشاوره بگیرید.

افرادی که به شما علاقمندند حاضر نیستند شما را غرق در مشکلات مالی یا نگران ببینند. پس می‌توانید به دوستان و اقوام مراجعه کنید و از آن‌ها مشاوره بگیرید. این به معنی قرض گرفتن از آن‌ها نیست بلکه از آن‌ها کمک فکری بخواهید.

یکی از راه‌های رهایی از مشکلات مالی، مشاوره‌های مالی سودآور و حرفه‌ایست. شانس بیاورید افرادی را پیدا کنید که وضعیت مشابهی داشته‌‌ اما توانسته‌اند از این بحران خارج شوند. راه‌حل آن‌ها کمک زیادی به شما خواهد کرد.

اگر دوست ندارید با آشنایان در این مورد صحبت کنید و از عنوان کردن مشکلات مالی پیش دوستان احساس خوبی ندارید، به مشاور مالی مراجعه و ریشه نگرانی‌های مالی خود را پیدا کنید.

به عبارتی علاوه بر مشاوره دوستان و حمایت عاطفی آن‌ها، به کمک حرفه‌ای هم نیاز دارید. یعنی یک برنامه‌ریز مالی معتبر که برای بهبود وضعیت مالی شما مشاوره مناسب دهد.

4- از دست بدهی خلاص شوید

اولین قدم برای خلاص شدن از بدهی، متوقف کردن خریدهای قسطی یا با چک خرید کردن است.

فرهنگ خرید قسطی اکثر افراد را زیر بار قرض ‌برده، علت اصلی استرس‌های مالی است. ممکن است در هر ماه مبلغ کمی به نظر آید ولی مثل زخمی است که نیاز به بخیه داشته ولی روی آن چسب زده باشید، خونریزی بند نیامده و شرایط بد و بدتر می‌شود.

یکی از بهترین راه‌های بهبود وضعیت مالی پرداخت بدهی‌ها در اسرع وقت است. بهتر است قبل از آن که نرخ بهره و دیرکرد به بدهی شما اضافه شود، در اولین فرصت اصل پول را پرداخت کنید. با هر قدمی که به طرف خلاصی از بدهی برمی‌دارید، آرامش بیش‌تری خواهید داشت.

البته باید بین وام‌های مسکن یا دانشجویی که نوعی سرمایه‌گذاری به حساب می‌آیند و وام‌های غیرضروری با نرخ بهره بالا که صرف موارد متفرقه می‌شوند، فرق بگذارید. در شرایط بحرانی که توانایی پرداخت اقساط مسکن را هم ندارید، بهتر است خانه‌ای کوچک‌تر انتخاب کنید.

یکی از بدترین اشتباه‌ها زمانی که تحت فشار مالی هستید، گرفتن وام دیگر آن هم بابهره‌ برای خرید اقلام غیرضروری است. به عبارت دیگر تا زمانی که مجبور نشدید گرفتن وام بیش‌تر را فراموش کنید. ممکن است از خرید تلویزیون ال‌سی‌دی قسطی به طور موقت خوشحال باشید ولی بعد از مدتی این کار شما را در مسیر استرس قرار می‌دهد.

5- برای مقدار پول موجود برنامه‌ریزی و طبق آن عمل کنید

برنامه‌ریزی و حس کنترل باعث خونسردی شما می‌شود. همان طور که زندگی و محیط کار برنامه‌ریزی شده استرس روزانه را برطرف می‌کند، برنامه‌ریزی برای پول یا سرمایه موجود استرس مالی را از بین می‌برد. بهترین راه تنظیم امور مالی، در نظر گرفتن بودجه و بررسی چیزهایی است که توان پرداخت آن را دارید.

اولین قدم در تنظیم بودجه بررسی درآمد و مقدار هزینه لازم برای پرداخت صورتحساب‌های ضروری مانند قبض‌ها و وام‌هاست. از آن جا که علت اصلی استرس مالی، عدم قطعیت است؛ آگاهی و کنترل بودجه موجود به شما آرامش می‌دهد.

چیزی که در مرحله بعد به آن احتیاج دارید، لیستی از مخارج غیرثابت و احتمالیست مثلا احتمال افزایش هزینه‌های سوخت، مواد غذایی یا حتی رفتن به سینما. هنگامی که همه چیز را دقیق روی قلم آوردید می‌توانید در مورد موارد قابل حذف و این که کدام هزینه را کاهش دهید تصمیم بگیرید.

یک روش موثر دیگرداشتن مقدار کم و معینی پول نقد در هنگام خرید است. با این سیستم پول نداشته را خرج نمی‌کنید.

با رعایت موارد فوق که از جمله راه‌های مدیریت مالی و کاهش استرس هستند، از زندگی بیش تر لذت ببرید.

سفناج دارای خواص فوق‌العاده مفیدی بوده و دو برابر دیگر سبزی‌جات دارای فیبر است.

در این جا شما را با 8 خاصیت عالی اسفناج به شرح زیر آشنا می‌کنیم:

1- سرشار از ویتامین‌ها است.

این سبزی پرخاصیت سرشار از ویتامین‌های مختلف از جمله A ، K ، D و E بوده و حاوی مواد معدنی خوبی نیز هست.

2- منبع خوبی از اسیدهای چرب امگا 3 است.

به گفته پژوهشگران، اسیدهای چرب امگا 3، می‌توانند از بدن در برابر بسیاری از بیماری‌ها، محافظت کنند.

3- حاوی آنتی‌اکسیدان‌های ضد التهاب و ضد سرطان است.

محققان مقادیر زیادی ترکیبات فلاوونوئید در این سبزی تیره رنگ پیدا کرده‌اند که به عنوان ضد سرطان و ضد التهاب قوی عمل می‌کنند.

طی نتایج حاصله از تحقیقات صورت گرفته در خصوص رابطه میان خوردن سبزی‌جات و خطر بروز سرطان پروستات،‌ اسفناج بهترین و موثرترین سبزی برای پیشگیری از این بیماری شناخته شد.

4- تقویت کننده خوبی برای چشم است.

کارتنوئیدهای موجود در اسفناج از چشم در برابر بسیاری از بیماری‌ها مانند آب مروارید و تخریب لکه زرد (دژنراسیون ماکولار) محافظت می‌کنند.

5- استخوان‌ها را تقویت می‌کند.

مصرف یک پیمانه اسفناج تازه یا یک ششم پیمانه اسفناج پخته، حدود دو برابر نیاز روزانه بدن به ویتامین K را برطرف می‌کند. ویتامین K همراه با کلسیم و منیزیم موجود در اسفناج برای استحکام استخوان‌ها دارای اهمیت اساسی هستند.

6- بدن را قلیایی می‌کند.

7- کلسترول خون را پایین می‌آورد.

8- خواص مفید خود را به مدت طولانی حفظ می‌کند.

تحقیقات نشان داده حتی نورهای مصنوعی که در فروشگاه‌ها بر روی کیسه‌های پلاستیکی حاوی اسفناج‌ها می‌تابند در واقع به حفظ برگ‌های آن در برابر فاسد شدن کمک می‌کنند و این نشان می‌دهد اسفناج از لحاظ متابولیکی به مدت طولانی فعال و تازه است.

دکتر داود منادي‌زاده/هماتولوژيست 
ابتلا به لوسمي در زمان حاملگي بسيار نادر است احتمالاً يک در 100هزار در سال حدس زده شده که گرفتاري به لوسمي اکثراً لوسمي حاد است، دو سوم موارد AML و يک‌سوم موارد ALL بوده است.
لوسمي ميلوئيد مزمن CML در 10% زنان در دوران حاملگي و لوسمي لنفاوي مزمن بسيار نادر است. زنده ماندن (Survival) خانم‌هاي حامله و غيرحامله با لوسمي‌حاد با دارو‌هاي جديد و اقدامات مراقبتي امروز به خاموشي کامل تا 70 تا 75% رسيده است. خاموشي کامل (Complete Remission) بسته به نوع لوسمي و آنومالي سيتوژنتيک دارد که با افراد غير‌حامله فرقي ندارد.

لوسمي‌حاد ممکن‌است بر حاملگي و جنين اثر بگذارد.اختلال و رکود رشد جنين در مادراني که شيمي‌درماني نشده بودند ملاحظه شده،هم چنين زايمان زودرس، سقط خودبخودي و جنين مرده در لوسمي حاد شايع است.ناهنجاري جنين در 10% زايمان‌هايي که در 3ماهه‌ي اول حاملگي شيمي‌درماني شده‌اند ايجاد مي‌شود.
به‌طور کلي همه‌ي دانشمندان بر اين عقيده‌اند که زنان حامله بايد به‌همان طريقي که غيرحامله‌ها درمان مي‌شوند معالجه گردند.
سقط درماني بايد در شروع حاملگي صورت گيرد ولي اگر مادر مايل به‌داشتن فرزند باشد حاملگي بايد ادامه يابد ولي بعضي از دارو‌ها مثل Methotrexate بايد با داروي ديگر جانشين گردد و درمان‌هاي استاندارد بدون خطر در 3ماهه‌ي وسط و آخر حاملگي تجويز گردد.
زايمان بايد موقعي که جنين زنده است و بيمار در خاموشي کامل است به اتمام رسد.
گزارش‌هاي بسيار نادري در مورد انفيلتراسيون سلول‌هاي Blast در جفت وجود دارد.فقط يک مورد انتقال AML از مادر به جنين وجود داشته است.
5 مورد عود بيماري ALL در نشريات انگليسي زبان گزارش شده. همه‌ي آنها با دارو‌هاي cytotoxic بين هفته‌ي دوم تا 5/4 ماهگي حاملگي درمان شدند. 4 فرد از اين 5 نفر جنين سالم و طبيعي به‌دنيا آوردند. در يک مورد سقط Elective انجام شد. متاسفانه کليه 5 نفر ذکر شده در عرض 2 سال فوت کردند.
Giagounidis و همکارانش 14 مورد فرزندان حامله‌هايي که دچار لوسمي پروميلوسيتيک (APL) بودند و با All-Transretinoic Acid (ATRA) درمان مي‌شدند را پيگيري کردند. يکي از بچه‌ها پيش از اين‌که ATRA شروع شود به سندرم  Potter’s دچار شد ولي ساير نوزادان بدون ناهنجاري به‌دنيا آمدند. 6فرزند بدون عارضه‌ي حاملگي زائيده شدند. 2 فرزند علائم قلبي داشتند که بعداً بهبودي يافتند. 2 فرزند با سزارين به دنيا آمدند.يک فرزند ديسترس تنفسي به علت بيهوشي داده شده به مادر پيدا کرد.يک نفر زايمان زودرس داشت و يک فرزند در هفته 29مرده بود.
CML  در زنان حامله را بايد همچنان که افراد غيرحامله معالجه مي‌شوند درمان کرد. از آنجا که CML بيماري مزمني است حامله‌هاي گرفتار اين مرض بايد به‌طور کنسرواتيو درمان شوند و طرق درماني تهاجمي (Aggresive) چون پيوند مغزاستخوان بايد تا زمان بعد از زايمان به تعويق افتد. شمار و بررسي‌هاي محدودي در مورد درمان موفق در CML حين حاملگي شامل Leukaphoresis , Hydroxyurea و Interferon در دست است.
مصرف بازدارنده‌ي تايروزين کاينيز چون Imatinib که امروزه درمان استاندارد CML است و اثر آن روي جنين سالم بايد در آينده تحقيق گردد.
بيماري Hairy cell Leukemia در زمان حاملگي بسيار نادر است.اسپلنکتومي پيشنهاد بسيار خوب و بي‌خطر در 3ماهه‌ي وسط وآخر حاملگي مي‌باشد.يک مورد درمان با Interferon زمان حاملگي منتشر شده است.

نویسنده :دکتر قادر فیضی متخصص اندودنتیس، عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات پروفسور ترابی نژاد اصفهان ، فسانه رئیسی

تغییرات آناتومیک، فیزیولوژیک و بیوشیمیایی در حاملگی متعدد و چشمگیر هستند. حجم خون در طی حاملگی ۴۵ ۴۰% افزایش می یابد.  

● تغییرات فیزیولوژیک در بارداری

تغییرات آناتومیک، فیزیولوژیک و بیوشیمیایی در حاملگی متعدد و چشمگیر هستند. حجم خون در طی حاملگی ۴۵ ۴۰% افزایش می یابد. کل آهن مورد نیاز در حاملگی طبیعی حدود ۱۰۰۰ میلی گرم است، حدود ۳۰۰ میلی گرم از آن به طور فعال به جنین و جفت منتقل می شود و حدود ۲۰۰ میلی گرم از آن از انواع راه های طبیعی دفع از دست می رود و ۵۰۰ میلی گرم دیگر آن صرف افزایش حجم گلبول های قرمز گردش خون در حاملگی می شود. نیاز به آهن در طی نیمه دوم حاملگی بسیار زیاد است و به طور متوسط به ۶ تا ۷ میلی گرم در روز می رسد. در صورت فقدان آهن تکمیلی، همزمان با افزایش حجم خون مادر، غلظت هموگلوبین و هماتوکریت به طور محسوس در مادر افت می کند. تعداد ضربان نبض در طی حاملگی ۱۰ ضربه در دقیقه افزایش می یابد. با بالا رفتن پیشرونده دیافراگم، قلب به طرف چپ و بالا جابجا می شود.

سوزش سردل[۱] در حاملگی شایع است و به احتمال زیاد ناشی از رفلاکس ترشحات اسیدی به بخش تحتانی مری است. لثه ها ممکن است در طی حاملگی پر خون و نرم شوند و با ضربه ای خفیف مانند مسواک زدن، دچار خونریزی شوند. گاهی تورم و پرخونی در بعضی از قسمت های لثه ها ایجاد می شود که گرانولومای بارداری نامیده می شود و خود به خود بعد از زایمان پس رفت می کند.

همچنین تغییرات حس چشایی و افزایش در پاسخ رفلکس تهوع شایع می باشد. به طوری که پدیده اخیر در ۹۰% زنان باردار سبب حالت تهوع و استفراغ می شود. این علایم در سه ماهه اول حاملگی شایع است.

هنگامی که قصد فرموله کردن اعمال دندانپزشکی را داریم، باید الگوی عمومی رشد جنین در نظر گرفته شود. بارداری نرمال تقریباً ۴۰ هفته طول می کشد. در سه ماهه اول، ارگان ها و سیستم های مختلف بدن تشکیل می شوند. بنابراین جنین بسیار مستعد بدفرمی و ناهنجاری خواهد بود.

بعد از سه ماهه اول که تشکیل ارگان ها کامل شد، تکامل جنین در جهت رشد و بلوغ است، بنابراین بروز ناهنجاری ها به طور قابل ملاحظه ای بعد از سه ماهه اول کاهش می یابد. استثنائی که وجود دارد در ارتباط با تشکیل دندان های جنین است به طوری که مصرف تتراسایکلین در اواخر دوران بارداری می تواند باعث تغییر رنگ دندان های جنین شود.

● پوسیدگی دندان

هنوز هم بسیاری از زنان، معتقدند که بارداری باعث از دست رفتن دندان ها می شود (یک دندان به ازای تولد هر کودک) و یا این که جهت تأمین نیازهای جنین، کلسیم مورد نیاز توسط دندان ها تأمین می شود و در نتیجه، دندان ها نرم می شوند. ولی افزایش میزان پوسیدگی در دوران بارداری، ناشی از نوع رژیم غذایی و رعایت ناقص بهداشت دهان و دندان می باشد. علاوه بر این، کلسیم موجود در دندان به صورت کریستال های ثابت است و امکان تأمین کلسیم مورد نیاز جنین توسط این کلسیم، وجود ندارد. معمولاً پوسیدگی های زمان بارداری در ناحیه یک سوم مجاور لثه ای تاج دندان به وجود می آیند و موجب التهاب لثه می شوند. تغییرات عادات غذایی در دوره بارداری ممکن است فرد را در معرض بروز پوسیدگی دندان قرار دهد.

● خوردگی دندان

خوردگی عبارت است از کاهش تدریجی سطح دندان متعاقب تأثیر مواد شیمیایی مثل اسیدها، در برخی از موارد، حالت تهوع و استفراغ دوران بارداری منجر به خوردگی شدید دندان ها می شود. سطح کامی، دندان های قدامی، فک فوقانی، بیشترین آسیب را می بیند.

● ژنژیویت دوران بارداری

شیوع ژنژیویت در دوران بارداری به میزان ۳۰ تا ۱۰۰ درصد گزارش شده است به شکلی که اغلب علت بروز آن را بارداری می دانند. در حالی که این مسأله صحیح نیست چرا که بارداری باعث بروز ژنژیویت نمی گردد، فقط آنچه را که وجود دارد، تغییر داده و تشدید می کند. از نظر بالینی، در تغییرات لثه در دوران بارداری، لثه در محل اتصال به دندان و همچنین در ناحیه بین دو دندان، قرمز پررنگ و متورم می شود به طوری که به لمس حساس می شوند.

معمولاً ژنژیویت ارتباطی نزدیک با میزان پلاک دندانی دارد. ولی ژنژیویت دوران بارداری تا حدودی، به طور غیرمعمول، با کاهش میزان پلاک دندانی همراه است. این مسأله بیان گر این نکته است که فاکتورهای دیگر، علاوه بر تجمع پلاک در بروز ژنژیویت دخالت دارد.

● گرانولومای بارداری

بارداری علاوه بر تغییرات عمومی در بافت لثه، ممکن است باعث افزایش موضعی بافت لثه و نرم شدن آن شود. این پدیده به اپولیس بارداری یا گرانولومای بارداری معروف است. میزان بروز این حالت در بافت لثه خانم های باردار بین صفر تا ۵ درصد گزارش شده است. گرانولومای بارداری معمولاً در سه ماهه دوم بروز می کند.

● افزایش تحرک دندان

لقی دندان به طور موضعی یا عمومی، پدیده شایعی در طی بارداری نمی باشد. این یافته از علایم بیماری لثه، نقص در نواحی اتصالی لثه می باشد.

● قرص های خوراکی پیشگیری از بارداری

مطالعات متعددی مشخص کرده اند که در خانم هایی که از روش های هورمونی پیشگیری از بارداری استفاده می کنند، شیوع ژنژیویت همراه با پرخونی لثه در آن ها افزایش می یابد. از نظر آماری افزایش التهاب لثه با طول درمان، ارتباط معنی داری دارد.

● رژیم غذایی و بهداشت دهان و دندان

شواهدی که اهمیت تعداد دفعات مصرف قند را به عنوان یک متغیر در توسعه پوسیدگی دندان مطرح می کنند، قابل توجه می باشند. هر بار که مواد قندی مورد مصرف قرار می گیرند به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه در پلاک دندانی، اسید تولید می شود. در طول دوران بارداری، عادات غذایی می توانند به طور قابل ملاحظه ای تغییر کنند. تمایل به مصرف غذاهای شیرین بیشتر می شود، ولی مدت زمانی که این تمایل وجود دارد برای ایجاد پوسیدگی قابل توجه در دندان ها بسیار کوتاه است. به مادران باید توصیه شود تا از یک رژیم غذایی متنوع با چربی، شکر و نمک به میزان کم و نشاسته و فیبر به میزان زیاد، استفاده کنند. ضرورت محدودیت در مصرف میان وعده های غذایی و نوشیدنی های حاوی مواد قندی نیز باید تأکید شود.

● تغذیه در دوران بارداری و سلامت دندان ها

در کشورهایی که مادران باردار از رژیم غذایی متنوع و مطلوبی برخوردار هستند، به نظر می رسد تغذیه دوران بارداری تأثیر کمی در وضعیت سلامتی دندان های کودک داشته باشد. اما در کشورهایی که سوءتغذیه وجود دارد و تغذیه دوران بارداری نامناسب است مینای دندانی که قبل از تولد شکل می گیرد، ممکن است تحت تأثیر قرار گرفته و تعداد دندان های ناقص (هیپوپلاستیک) در کودک افزایش پیدا کند.

مصرف زیاد فلوراید در دوران بارداری باعث ایجاد فلوئوروزیس در مینای دندان که در این دوران در حال شکل گرفتن است، می شود. کمبود ها و یا افزایش مواد غذایی در مادران باردار ارتباطی با بروز ناهنجاری های مادرزادی مثل ناهنجاری های دندانی یا شکاف لب یا کام در نوزادان ندارد.

● پیشگیری از آسیب های دهان و دندان در بارداری

مهم ترین اصل در طرح درمان های دندانپزشکی در خانم های باردار رعایت بهداشت مطلوب دهان و دندان و برقراری سلامت محیط دهان می باشد. اساسی ترین موضوع در این رابطه، برنامه کنترل پلاک است که پاسخ های التهابی شدت یافته به محرک های موضعی را که همراه با تغییرات هورمونال دوران بارداری است، به حداقل می رساند.

مطالعاتی که در طی ۲۵ سال گذشته انجام شده نشان می دهد که کاهش سطوح آلوده به استرپتوکوک در دهان مادران باردار خطر آلوده شدن نوزاد و بروز پوسیدگی را در کودک وی کاهش می دهد. به علاوه بیماری پریودنتال در مادر، ریسک تولد نوزاد کم وزن را افزایش می دهد.

● زمان مناسب جهت درمان دندانپزشکی خانم باردار

▪ سه ماهه اول

بهتر است درمان های دندانپزشکی طولانی مدت در این دوره انجام نشود. در ملاقات اول، دندان های مادر معاینه و رادیوگرافی های دندانی که قبل از بارداری گرفته شده اند، بررسی می شود و دندان هایی که قبل از زایمان ممکن است برای مادر مشکل ایجاد کند، معین می شود و جهت ترمیم آنها در سه ماهه دوم حاملگی به بیمار نوبت داده می شود. همچنین چگونگی مسواک زدن صحیح و استفاده از نخ دندان به خانم حامله آموزش داده می شود.

▪ سه ماهه دوم

این دوره بهترین زمان جهت انجام درمان های دندانپزشکی است. خانم حامله معمولاً راحت تر از سه ماهه اول می تواند در وضعیت مناسب روی صندلی دندانپزشکی قرار گیرد. در این دوره می توان تمام درمان های دندانی لازم را انجام داد. استفاده از بی حس کننده موضعی مانعی ندارد. هم چنین در صورت لزوم دندانپزشک ممکن است بعد از درمان، آنتی بیوتیک یا مسکن تجویز کند که استفاده از آن ها بلامانع است. باید توجه داشت که درمان دندان هایی که قبل از زایمان برای خانم حامله مشکلی ایجاد نمی کنند، باید به بعد از زایمان موکول شود.

▪ سه ماهه سوم

خانم حامله به دلیل افزیش وزن جنین نمی تواند مدت زیادی در حالت خوابیده به پشت روی صندلی دندانپزشکی قرار گیرد. بنابراین بهتر است فقط درمان های کوتاه مدت و اورژانسی در این دوره انجام شود. همچنین در ملاقات دندانپزشکی این دوره نکات لازم در مورد چگونگی رویش دندان های نوزاد، مراقبت های در منزل و زمان مراجعه جهت معاینه دندانپزشکی نوزاد توصیه خواهد شد.

● درمان های اورژانسی دندان پزشکی در بارداری

خانم باردار که از عفونت و یا ضربه و درد دندان رنج می برد، باید سریع تحت مداوا قرار گیرد. اغلب اوقات عوارض سوء ناشی از موقعیت های اورژانسی بیش از خطرات همراه با اقدامات درمانی است. بنابراین باید توصیه شود که مادران باردار مراجعه به دندانپزشک را به تأخیر نیاندازند. درمان عفونت دندان شامل برطرف کردن علت بروز عفونت، درناژ و تخلیه عفونت از طریق جراحی و تجویز آنتی بیوتیک مناسب می باشد. برای مثال در آبسه دندان معمولاً دندان مبتلا خارج شده و درمان با آنتی بیوتیک سیستمیک نیز ممکن است لازم باشد. عامل درد دندان باید هر چه سریع تر برطرف شود.

● بی حس کننده های موضعی بارداری

خانم بارداری که به دندانپزشکی مراجعه می کند ممکن است نیاز به تزریق بی حس کننده های موضعی پیدا کند. اگر چه هنوز تعدادی سوال بی پاسخ در رابطه با بی خطر بودن مصرف بی حس کننده های موضعی در طول دوران بارداری وجود دارد، ولی شواهد موجود در خصوص منع استعمال این داروها در دوران بارداری نیز کم است. این داروها ممکن است در دوزهای بالینی معمول، برای خانم باردار تجویز شوند. بهترین داروی بی حسی لیدوکایین بدون آدرنالین می باشد.

● نتیجه گیری

دکتر فرهاد فيلي-اطفال
 
 کميته‌ي تغذيه‌ي آکادمي طب اطفال آمريکا سياست سال 1999 خود را در مورد تقويت فرمولاهاي آهن در تشخيص و پيشگيري کمبود آهن و iron deficiency يا ID و کم‌خوني کمبود آهن (IDA) در شيرخواران (کمتر از 12ماه) و نوپايان (12 تا 35ماه) روزآمد کرده است.

نکات برجسته‌ي اين بيانيه شامل موارد زير است:

شيرخواران

    * شير مادرخواران ترم (رسيده) بايد از ماه چهارم مکمل آهن دريافت دارند (1ميلي‌گرم به ازاي کيلوگرم در روز) و اين مقدار تا زمان آغاز مصرف غذاهاي حاوي آهن ادامه يابد.
    * فرمولاهاي تقويت‌شده با آهن (12ميلي‌گرم در ليتر) بايد مقدار کافي آهن براي شيرخوار فراهم آورند و اين فرمولاها سبب به وجود آمدن نشانه‌هاي معده و روده نشوند.
    * زودرس‌بودن، پايين بودن طبقه‌ي اجتماعي و اقتصادي و استفاده‌ي انحصاري از شير مادر تا سن 4ماهگي از عوامل خطرساز ID و IDA به شمار مي‌آيند. در اين گروه‌ها به ويژه استفاده از منبع کافي آهن از غذاهاي تکميلي با اهميت است.
    * غربالگري کم‌خوني بايد از سن يک سالگي انجام شود.
    * شيرخواراني که تراز هموگلوبين در آنها ميان 10 و 11گرم در دسي‌ليتر است بايد از نظر پاسخ به درمان با آهن از نزديک پايش شوند. شيرخواراني که داراي تراز هموگلوبين پايين‌تر از 10 مي‌باشند به ارزيابي‌هاي بيشتر نياز دارند.

نوپايان

    * بنا به تعريف کم‌خوني در نوپايان با غلظت هموگلوبين کمتر از 11گرم در دسي‌ليتر مشخص مي‌شود.
    * برحسب وضعيت قومي و طبقه‌ي اجتماعي اقتصادي فراواني ID از 6 تا 15% و فراواني IDA از 1 تا 4% متغير است (در سياهپوستان غير اسپانيول و کودکاني که زير خط فقر زندگي مي‌کنند، بالاترين ميزان فراواني ديده مي‌شود).
    * IDفقط 40% موارد آنمي در نوپايان را تشکيل مي‌دهد.
    * براي تأييد تشخيصID  يا IDA، از ترکيب غلظت هموگلوبين و ساير مقادير وضعيت آهن مانند فريتين سرم (اندازه‌ي ذخاير آهن)، اشباع ترانسفرين يا رتيکولوسيت Hb (مقدار توليد گويچه‌هاي سرخ جديد در مغز استخوان) استفاده کنيد.
    * نتايج يک بازبيني تازه حاکي از پيوند علتي ميان ID/IDA و عملکرد شناخت به ويژه در تراز هموگلوبين کمتر از 10گرم در دسي‌ليتر است.